Bij het carambolebiljart is het de bedoeling om te “caramboleren”, wat betekent dat je met je eigen bal de beide andere ballen raakt. De speler kan hierbij naar wens beginnen met het raken van de rode bal of de witte bal van de tegenstander. (De twee witte ballen worden onderscheiden doordat op één ervan een klein rood of zwart cirkeltje staat – de zogenaamde “gemerkte bal”; soms wordt deze vervangen door een gele bal). Men kan ook eerst de ene bal direct raken en daarna de andere, of soms een slimmere route via de banden kiezen om het punt te scoren.
Er bestaan verschillende specialismen (of spelsoorten) met specifieke regels, zoals:
- Libre of de “vrije partij”, een basisvorm met weinig beperkingen;
- De “kaderspelen”, waarbij zones op het speelveld zijn afgetekend;
- Bandstoten
- Driebanden”, waarbij de carambole over minimaal één respectievelijk minimaal drie banden moet worden gemaakt voordat bal 3 wordt geraakt;
- artistiek biljart;
- en het 5-kegelspel.
Het beoefenen van biljart, zowel als ontspanning als in competitieverband, vereist net als elke andere sport discipline, strategie, tactiek en techniek.
In de basis is het enige doel om het punt te scoren. Na een beetje oefening zal de speler echter ook proberen de situatie te verbeteren om de volgende stoot te vergemakkelijken, waarbij het scoren van het punt altijd prioriteit houdt. Het uiteindelijke doel is om elke carambole zo efficiënt mogelijk uit te voeren.
Daarnaast brengt elk specialisme – sommige meer dan andere – in competitieverband een defensieve strategie met zich mee: het achterlaten van een ongunstige spelssituatie voor de tegenstander wanneer het scoren van het punt onwaarschijnlijk is. Deze strategische optie snijdt imiddels aan twee kanten en leidt soms tot “zelfvernietiging”.
Bij de vrije partij zijn de fundamentele tactische principes het bijeenbrengen (“rappel”) en positioneren. De spelsituatie bepaalt welke optie gekozen moet worden, waarbij de uitvoering een wisselende mate van precisie vereist.
Dankzij de diverse technieken kan de speler zijn bal in een bepaalde richting voortbewegen, met een specifieke snelheid en rotatie, om achtereenvolgens de andere ballen te raken.